- astronomi
- Ay
- çocuklar için bilim
- Yayın tarihi
- Okuma süresi
- 2 dk okuma
Ay Neden Her Gece Farklı Görünür? Ay'ın Evreleri
Ay bazen ince bir hilal, bazen tam bir daire gibi görünür. Ama Ay'ın şekli aslında hiç değişmez. Değişen, Güneş'in aydınlattığı yarısının ne kadarını Dünya'dan görebildiğimizdir.
Ay kendi ışığını üretmez
Ay, Güneş'ten gelen ışığı yansıtır. Her an Ay'ın Güneş'e bakan yarısı aydınlık, diğer yarısı karanlıktır. Ay, Dünya'nın çevresinde dolanırken biz bu aydınlık yarıya farklı açılardan bakarız.
Evreler sırasıyla
- Yeni Ay: Ay, Dünya ile Güneş arasındadır; aydınlık yüzü bize dönük olmadığı için görünmez.
- Büyüyen hilal: Gün batımından sonra batı ufkunda ince bir yay belirir.
- İlk dördün: Ay'ın yarısı aydınlık görünür.
- Şişkin Ay: Aydınlık kısım yarıdan fazladır ve büyümeye devam eder.
- Dolunay: Dünya, Ay ile Güneş arasındadır; aydınlık yüzün tamamını görürüz.
- Küçülen evreler: Ardından aydınlık kısım daralır; son dördün ve küçülen hilalden sonra döngü yeniden başlar.
Bir yeni Ay'dan sonrakine kadar yaklaşık 29,5 gün geçer.
Sık karıştırılan bir nokta
Ay'ın evreleri Dünya'nın gölgesinden kaynaklanmaz. Dünya'nın gölgesi Ay'ın üzerine yalnızca Ay tutulmasında düşer. Bu da dolunay sırasında, Güneş, Dünya ve Ay neredeyse aynı doğrultuya geldiğinde olur.
Evde deneyin: lamba ve top
Karanlık bir odada bir masa lambasını Güneş, elinizdeki topu Ay olarak düşünün; siz de Dünya'sınız. Lambaya dönük durun, topu kolunuzu uzatarak başınızdan biraz yukarıda tutun ve kendi çevrenizde yavaşça dönün. Topun aydınlık kısmının hilalden dolunaya nasıl değiştiğini kendi gözünüzle görürsünüz.
Bir ay boyunca gözlem
Her akşam aynı saatte Ay'a bakıp şeklini çizin. Ay her gün ortalama 50 dakika kadar geç doğduğu için bazı akşamlar onu hiç göremeyebilirsiniz; bu da gözlemin bir parçasıdır.
